‘De Key laat bewoners van Riekerhaven al jaren in de steek’

Afgelopen weekend brandde een groot deel van het Amsterdamse Startblok Riekerhaven af. De 27-jarige verdachte, bewoner van het pand, zit nog vast. Medebewoners zeggen dat hij last had van psychische problemen. Zij waarschuwden De Key al langer voor onveilige situaties in de containerwoningen. De wooncorporatie greep niet in. 

Felix, één van de bewoners die we hebben gesproken, vindt dat De Key niet genoeg doet om de bewoners van Riekerhaven een veilige plek te bieden. Hij woont sinds zes maanden op het Startblok en ziet dat jongeren met mentale problemen aan hun lot worden overgelaten. Als hij De Key belt, krijgt hij geen gehoor: “Ik word naar iedereen toegestuurd, behalve naar diegene die kan helpen.”

Bergafwaarts

En dat terwijl het project ooit zo idealistisch begon: 565 jongeren, waarvan de helft statushouder, werden in 2016 samen gehuisvest in containerwoningen, vlakbij de ring in Amsterdam Nieuw-West.

Het pand bestaat uit 9 blokken. Door de brand zijn blok 5 en blok 6 onbewoonbaar geworden, 135 mensen verloren hun woning.

De eerste twee jaar was het pand in beheer bij jongerenhuisvester Socius, omdat De Key het project niet kon begeleiden. Socius werkte met een zelfbeheerconcept, vertelt Pim Koot, oud-bestuurslid van Socius. “Het idee was dat alles dat door bewoners gedaan kan worden, ook door bewoners gedaan wordt.”

Maar toen De Key in 2018 het beheer weer overnam, ging het bergafwaarts. De begeleiding nam af, de technisch beheerder, die op het terrein rondliep voor onderhoudsklusjes, kwam niet meer en er verschoven veel verantwoordelijkheden naar het zelfbeheer.

Geen hulp

En dat leidt tot grote problemen op Riekerhaven. Volgens verschillende bewoners zorgen mensen met psychische problemen herhaaldelijk voor overlast. Het gebeurt dat mensen op de muren bonken, hun huisraad uit het raam gooien of hun ramen breken.

Waha, bewoonster van blok 5, voelt zich niet veilig op het Startblok. Vorige week sliep zij bij een vriendin in een ander blok, toen een buurman om twee uur ’s nachts zijn spullen uit het raam gooide. “Mijn vriendin zei dat hij dat vaker deed, maar ik was heel bang. Als ik De Key bel zeggen ze altijd: ‘We kunnen niets doen, wat moeten we doen?’ Dan denk ik: die mensen moeten hier gewoon niet wonen.”

Felix herkent de ervaringen van Waha. “Mijn buurman had een tijd geleden last van psychotische klachten. Hij deed dingen die moeilijk te begrijpen waren, zoals wasgoed stelen, en wij voelden ons als buren niet fijn. Ik wilde dat er hulp kwam voor hem, maar ik werd van het kastje naar de muur gestuurd.”

Niet iedereen op het Startblok voelt zich onveilig. Isa, bewoner van blok 5, woont met veel plezier op Riekerhaven. “Ik heb fijne mensen ontmoet en de sfeer is altijd vriendelijk. Als er geluidsoverlast is, dan vraag je gewoon of het wat stiller kan en dan los je het samen op.”

Dicht op zitten

Riekerhaven was het eerste project waar op zulke grote schaal jongeren en statushouders van dezelfde leeftijd samen werden gehuisvest, vertelt Pim Koot. “Bij andere projecten was de verdeling één statushouder tussen tien anderen. In 2016 zochten veel mensen een huis waardoor de schaal werd verhoogd. Het is mogelijk maar dan moet je er wel echt dicht op zitten als beheerder.”

Volgens Romy doet De Key dat onvoldoende. Zij woont sinds het begin op Riekerhaven en is als zelfbeheerder het aanspreekpunt voor 500 bewoners. Zij hoort het als de wasmachine kapot is, maar ook als iemand door psychische problemen overlast voor anderen veroorzaakt. “Het pijnlijke is dat de zelfbeheerders de verantwoordelijkheid krijgen voor problematiek die eigenlijk voor De Key, de hulpverlening of de politie bedoeld is.”

Riekerhaven is niet het enige Startblok met deze problemen. In Stek Oost wonen 125 studenten en 125 statushouders en ook daar kreeg de woningcorporatie Stadsgenoot de situatie niet onder controle. Bewoners voelden zich onveilig en er was onvoldoende structurele hulp.

Wasmachine

Volgens de meeste bewoners is een ander groot probleem op Riekerhaven het gebrek aan onderhoud. Waha vertelt dat er altijd wel wat kapot is: “Geen warm water, geen verwarming of de wasmachine werkt maanden niet.”

En dat zorgt volgens Romy voor spanningen. “Er wonen 500 mensen op Riekerhaven en niet iedereen weet wie waar verantwoordelijk voor is. Zo heeft elke gang twee ‘gangmakers’ die activiteiten organiseren en de gezamenlijke ruimtes schoon houden. Als er een keukenkastje stuk is, worden bewoners boos op hen, terwijl zij daar eigenlijk niet verantwoordelijk voor zijn.”

Politie

De eerste paar jaar konden bewoners bij calamiteiten nog een noodtelefoon bellen. Drie jaar geleden schafte De Key die noodtelefoon af. “Ons werd verteld dat we beter de politie konden bellen maar ik vind dat niet prettig,” aldus Romy.

“In het Startblok wonen veel mensen met traumatische klachten. Als de politie komt, kan dat opnieuw een traumatische ervaring zijn. Het liefst lossen we dingen binnen de gemeenschap op, maar op een gegeven moment is dat ook niet meer verantwoordelijk. En als je een dossier wilt opbouwen, dan moet dat via de politie.”

Maar volgens Waha doet de politie ook vaak niks. “Als we ze bellen, komen ze langs voor een gesprek met de bewoner en gaan daarna gewoon weer weg.”

Kleinschaliger

Het zou volgens Romy beter zijn als het project wat kleinschaliger wordt ingestoken. “Ik hoor om me heen dat het voor sommige statushouders ook heel overweldigend is en juist isolerend werkt.”

Toch staat Romy volledig achter dit concept: “Er wonen hier tientallen mensen met heel veel plezier maar er moet gewoon meer begeleiding komen voor mensen met psychische klachten.”

Waha voelt zich niet langer thuis op Riekerhaven en gaat een nieuw huis zoeken. “Met mensen met milde psychische klachten kun je goed samenwonen. Dan kan de gezelligheid hen juist helpen, maar bij dit soort problematiek hebben mensen andere hulp nodig.”

Woonstichting Lieven de Key wilde niet reageren. 

Comments

comments

49 bezoekers online
5 gasten, 44 bots, 0 leden
Max bezoekers vandaag: 68 op 12:18 am UTC
Deze maand: 104 op 01-01-2023 03:58 pm UTC
Dit jaar: 104 op 01-01-2023 03:58 pm UTC
Totaal: 610 op 12-26-2022 11:27 am UTC